Airi Ücretsiz başla

Türklerin İngilizce konuşurken en sık yaptığı hatalar ve nedenleri

“I am agree”, “open the light”, annenden bahsederken ağzından kaçan “he”… Bunları sen de söylediysen merak etme; İngilizce öğrenen Türklerin çoğu aynı yerlerde takılıyor. Sebebi dikkatsizlik değil, Türkçenin kendisi: dilimizde a, an ve the gibi artikeller yok, “o” tek bir zamir, sayıdan sonra çoğul eki gelmiyor, “th” ve “w” sesleri de bulunmuyor. Kafanda Türkçe kurduğun cümle İngilizceye geçerken bu izleri taşıyor. Dil biliminde buna ana dil aktarımı denir; ana dili ne olursa olsun, yabancı dil öğrenen herkeste görülür.

Bu sayfada Türklerin İngilizcede en sık yaptığı 15 hatayı yanlışı, doğrusu ve nedeniyle bulacaksın. Her hatanın arkasındaki Türkçe yapıyı da yazdık, çünkü hatanın nereden geldiğini bir kez görünce onu konuşurken yakalamak kolaylaşıyor. Ardından kelimesi kelimesine çeviriler, yalancı eş değerler ve Türkçede olmayan sesler geliyor.

Listeyi okumak hatayı tanımanı sağlar; ağzından çıkan cümleyi değiştirmek için ise konuşman gerekir. Airi bunun için var: tarayıcıda çalışan, sesli bir yapay zeka konuşma partneri. Sen İngilizce konuşursun, o sesli yanıt verir; bir cümlen aksadığında tek bir küçük düzeltme (Small fix) gösterip sohbeti sürdürür. Airi yalnızca İngilizce konuşur ve telaffuzuna puan vermez. Sayfanın sonunda bu hataları onunla nasıl çalışabileceğini anlattık.

Airi ile kısa bir örnek

Hi Airi. Can we talk about my family today?
I'd love to. Who are you closest to in your family?
My sister. He is a doctor in Ankara, and he works very long hours.
Small fix: "She is a doctor in Ankara, and she works very long hours." That sounds like a demanding job. Do you get to see her often?
Not really. She visits us once a month, and we always cook together.
That's a lovely tradition. What do the two of you usually cook?
Böyle bir sohbeti ücretsiz dene600 ücretsiz kredi, yaklaşık 8 dakikalık konuşma. Kart gerekmez.

En sık yapılan 15 hata: yanlışı, doğrusu ve Türkçedeki nedeni

Her satırda sık duyulan hâli, doğal İngilizcesi ve bizi o hataya götüren Türkçe yapı var. Sesleri aşağıda ayrıca ele aldık.

Sık duyulanDoğrusuNeden? Türkçede ne var?
My brother is engineer.My brother is an engineer.Türkçede a, an ve the gibi artikeller yok; meslek söylerken “bir” bile kullanmayız: “Kardeşim mühendis”. İngilizcede tekil ve sayılabilir bir isim tek başına kalmaz; meslek söylerken a ya da an gerekir.
My mother is retired. He lives in Izmir.My mother is retired. She lives in Izmir.Kadın, erkek ve nesne için tek zamirimiz var: “o”. He ile she arasında seçim yapmaya alışık değiliz.
I have two brother.I have two brothers.“İki kardeş” deriz, “iki kardeşler” demeyiz. İngilizcede birden büyük sayıdan sonra isim çoğul olur.
She very tired today.She is very tired today.“O bugün çok yorgun” cümlesinde ayrı bir fiil yok. İngilizcede am, is ya da are şart.
I am agree with you.I agree with you.“Katılıyorum”u “aynı fikirdeyim” gibi bir durum olarak düşününce araya am giriyor. Agree fiildir, tek başına yeter.
I go to the cinema yesterday.I went to the cinema yesterday.Türkçede geçmiş zaman her fiile aynı ekle kurulur: gittim, aldım. İngilizcede düzensiz fiilin ikinci hâlini ayrıca hatırlamak gerekir; konuşurken akla geç gelir.
I live in Ankara since 2019.I have lived in Ankara since 2019.“2019'dan beri yaşıyorum”: Türkçede şimdiki zaman yeter. İngilizcede geçmişte başlayıp süren durum present perfect ister; süre için for, başlangıç için since.
Where you are going?Where are you going?Türkçede soru kurarken kelimelerin sırası değişmez. İngilizcede yardımcı fiil öznenin önüne geçer.
I live at Istanbul.I live in Istanbul.“-de/-da” eki in, on ve at'in üçünü de karşılar: İstanbul'da, masada, saat beşte. Şehir ve ülkelerle in kullanılır.
She is married with a doctor.She is married to a doctor.“Biriyle evli” deriz; “ile” de akla hemen with getirir. İngilizcedeki kalıp married to.
It depends to the weather.It depends on the weather.“Havaya bağlı” derken kullandığımız “-e/-a” eki akla hemen to getirir. Depend ise on ile kullanılır.
Can you explain me this word?Can you explain this word to me?“Bana açıkla” kalıbı “explain me” dedirtir. Önce neyin açıklandığı, sonra to ile kime açıklandığı gelir.
I very like Turkish coffee.I really like Turkish coffee.“Çok seviyorum”da “çok” fiilin önünde durur. Very ise fiili nitelemez; really ya da cümle sonunda a lot kullanılır.
I am boring at home.I am bored at home.Türkçede “sıkıldım” ile “sıkıcıyım” karışmaz. İngilizcede aynı kökün -ed hâli hisseden kişiyi, -ing hâli hissettiren şeyi anlatır.
I look forward to meet you.I look forward to meeting you.“To” görünce ardından yalın fiil bekleriz. Bu kalıpta to bir edattır, o yüzden fiil -ing alır.

Bu hataların çoğunda sorun bilgi eksikliği değil: kuralı biliyorsun, ama konuşurken Türkçe kalıp daha hızlı davranıyor. İşe yarayan da kuralı bir kez daha okumaktan çok, doğru cümleyi sesli kurmak.

Kelimesi kelimesine çeviriler ve yalancı eş değerler

Hataların ikinci kaynağı, Türkçedeki fiili olduğu gibi çevirmek. Bizde “açmak”, “yapmak”, “içmek” pek çok isimle kullanılır; İngilizcede ise hangi ismin hangi fiille kullanıldığını ayrı ayrı öğrenmek gerekir.

TürkçesiSık duyulanDoğal İngilizce
ışığı açmak, ışığı kapatmakopen the light, close the lightturn on the light, turn off the light
telefonu kapatmakclose the phonehang up (görüşmeyi bitirmek), turn off the phone (cihazı kapatmak)
parti yapmakmake a partyhave a party, throw a party
ödev yapmakmake homeworkdo homework
sınava girmekenter an examtake an exam
ilaç içmekdrink medicinetake medicine

Bir de yalancı eş değerler (false friends) var: Türkçedeki bir kelimeye benzer, ama İngilizcede başka anlama gelirler.

“Eline sağlık” ve “geçmiş olsun” gibi kalıpların ise birebir karşılığı yok. Çevirmeye uğraşma, duruma uyan cümleyi söyle: yemek yapan birine “That was delicious, thank you”, hasta birine “Get well soon”.

Türkçede olmayan sesler ve ses alışkanlıkları: nasıl çıkarılır?

Aksanlı konuşmak hata değil; hedef, anlaşılır olmak. Aşağıdaki sesler ise karıştığında kelime başka bir kelimeye dönüşebiliyor.

SesSık duyulanNasıl çıkarılır?
th: think, three, this, mother“tink”, “tri”, “dis”, “madır”Dilinin ucunu üst ön dişlerinin ucuna hafifçe değdir ve aradan hava üfle. This ve mother'da aynı konumda sesini de kat; boğazında titreşim hissedersin.
w: west, wine, work“vest”, “vayn”, “vörk”Dudaklarını “u” diyecekmiş gibi yuvarla, dişlerin dudağına değmesin. V sesinde ise üst dişler alt dudağa değer.
Kısa ve uzun i: ship ile sheep, live ile leaveİkisi de aynı “i” ileSheep'te dudaklarını gülümser gibi ger ve sesi uzat. Ship'te ağzını gevşet, sesi kısa kes.
Söz başında iki ünsüz: sport, street“sipor”, “sitrit”Türkçe kökenli kelimeler iki ünsüzle başlamaz; “tren”e “tiren” dememiz de bundan. S'yi uzat, ünlü eklemeden geç: “sss-port”.
Söz sonunda b, d, g: bad, bag“bat”, “back”Türkçede söz sonunda bu sesler sertleşir (kitabı, ama kitap). Sondaki sesi yumuşak bırak, önündeki ünlüyü biraz uzat.

Airi telaffuzuna puan vermez, sesleri analiz etmez. Bu sesleri ayna karşısında ya da kendini kaydedip dinleyerek çalış; Airi'yle konuşurken aynı kelimeleri gerçek cümlelerin içinde kullanırsın.

Bu hataları Airi'yle nasıl çalışırsın?

On beş hatayı aynı anda düzeltmeye çalışma. Bir seansta tek bir kalıba odaklan ve onu sana bol bol söyletecek bir konu aç. Konuyu Airi'den İngilizce istemen yeterli:

Small fix belirdiğinde düzeltilmiş cümleyi bir kez sesli tekrar et, sonra anlatmaya devam et. Airi her hatayı tek tek saymaz, bir seferde bir düzeltme gösterir. Ertesi gün döndüğünde adını ve en son konuştuğunuz konuyu hatırlar. Google hesabınla ilk girişinde tanımlanan 600 ücretsiz kredi yaklaşık sekiz dakikalık konuşmaya yeter ve kredi kartı gerekmez; tek bir kalıbı denemek için uygun bir süre.

En iyi verimi nasıl alırsın?

Bir seansta tek hata seç

Listenin tamamını aynı anda düzeltmeye çalışma. Bugün yalnızca he ve she'ye, yarın yalnızca for ve since'e dikkat et. Hedef tek olunca hatayı konuşurken fark etmek kolaylaşır.

Yavaşla, cümleyi kısalt

He ile she arasında seçim yapmak ya da ismin önüne a koymak kısa bir an ister. Hızlı konuşmaya çalışınca Türkçe kalıp öne geçer. Kısa cümle kur, acele etme.

Doğrusunu kendi ağzından duy

Small fix belirdiğinde okuyup geçme; doğru cümleyi bir kez yüksek sesle söyle. Hatayı gözle tanımak yetmez, doğrusunu söylemeye ağzının da alışması gerekir.

Bugün konuşmaya başla

İlk 600 kredin ücretsiz, kredi kartı gerekmez. Giriş yap ve Airi ile ilk sohbetini başlat.

Google ile ücretsiz başla

Airi İngilizce konuşur, uygulamanın arayüzü de İngilizcedir. Zaten amaç da bu: öğrendiğin dilde pratik yapmak.

Sıkça sorulan sorular

Türkler he ve she'yi neden karıştırıyor?
Çünkü Türkçede üçüncü tekil kişi için tek bir zamir var: “o”. Kadın mı erkek mi diye seçim yapmaya alışık olmadığımız için konuşurken ağzımızdan ilk akla gelen çıkıyor. Bu bir bilgi eksikliği değil, alışkanlık meselesi. Ailen ve arkadaşların hakkında yavaş yavaş, sesli konuşmak bunun için iyi bir pratik.
Bu hataları yapmam İngilizcemin kötü olduğunu mu gösterir?
Hayır. Bunlar ana dilin izleri; ana dili ne olursa olsun, İngilizce öğrenen herkesin kendi listesi var. “I am agree” dediğinde karşındaki seni anlar. Amaç kusursuz konuşmak değil, anlaşılır ve rahat konuşmak. Düzeltmenin yolu da susmak değil, konuşmaya devam etmek.
Airi hatalarımı nasıl düzeltiyor?
Sohbet sırasında bir cümlen aksadığında ekranda tek bir Small fix, yani cümlenin doğru hâli belirir ve konuşma devam eder. Düzeltmeler dil bilgisi ve kelime seçimiyle ilgilidir. Airi uzun ders anlatmaz, ilerleme raporu ya da sertifika vermez, belli bir sürede belli bir sonuç da vaat etmez.
Airi th ve w telaffuzumu düzeltir mi?
Hayır. Airi telaffuz puanı vermez, ses analizi de yapmaz. Bu sayfadaki dil ve dudak tariflerini kendin çalışman gerekir. Airi'nin katkısı, o sesleri içeren kelimeleri gerçek bir sohbette sesli kullanmanı sağlamak.
Airi ücretsiz mi?
Başlamak ücretsiz, tamamı değil. Google hesabınla ilk kez giriş yaptığında 600 kredi tanımlanır; bu yaklaşık sekiz dakikalık konuşma eder ve kredi kartı gerekmez. Sonrası için tek seferlik paketler var: 5 USD'ye 2.600 kredi, 10 USD'ye 7.200 kredi, 20 USD'ye 17.000 kredi. Abonelik yok.
Airi Türkçe biliyor mu, uygulama hangi dilde?
Airi yalnızca İngilizce konuşur, arayüz de İngilizcedir. Mağazadan indirilen bir uygulama değil, tarayıcıda açılan bir web uygulamasıdır. Bu sayfa, hataların nedenini kendi dilinde okuyabilmen için Türkçe yazıldı; pratik baştan sona İngilizce yapılır.

Son güncelleme:

Pratik yapmanın diğer yolları